TpH_Bo_OkO
Трноризец
Ако појдеме од тоа дека слободата на изразувањето е едно од основните човекови права и слободи и ако тоа во секоја една нормална демократија мора да биде пред се пропишано но, и многу добро заштитено, тогаш никогаш не би се случувале проблеми кои настануваат, или ќе настануваат во иднина, кога би станало збор за ова толку „несфатливо” човеково право – особено за владејачките елити. Сведоци сме дека во минатото ова право секогаш не било пропишано или заштитено, а тоа е видливо особено од историјата на овие Балкански простори. Но, како што многумина велат, изгледа дека Балканот сеуште живее не со своето минато туку во своето минато. Ако секаде во демократски декларините (и добар дел од нив навистина демократски држави), ова право е пред сј пропишано, а потоа и заштитено со разни средства и скоро секаде ако некој се обиде да го повреди не баш убаво си поминува, тогаш нешто овдека, мислам на Балканот, нешто (како и секогаш) не в ред. А ако се навратиме од почеток, тука нешто најблагоречено е ненормално.
Повеќето од нас се сеќаваме, дали од што сме ги преживеале тие нешта или од што ни раскажувале нашите, на времињата кога на овие простори царувало едноумието, како и во скоро половина Европа и кога секој морал да мисли така како што мисли Централниот Комитет на Болшевичката партија на Советскиот Сојуз (СССР), а потоа Централниот Комитет на неговата Комунистичка партија. Знам на едно од извонредните предавања на професорот Ѓорѓи Марјановиќ, кадешто тој раскажа зе еден случај во поранешната Народна Република Бугарија, која како што сите знаеме била безмалку во составот на СССР, каде во основите училишта во оваа соседна држава, а најверојатно и во останатите образовни установи, посотоело едно правило според кое се што било напишано во учебниците па дури и се останато било така затоа што така мислеле дека е или со тоа се согласувале тогашниот Претседател на СССР Леонид Брежњев и Централниот комитет на Болшевичката партија на СССР, и тогашниот Претседател на Народна Република Бугарија Георги Димитров и Централниот комитет на Комунистичката партија на Бугарија. Понатаму во приказаната интересно е дека еден ден во некое училиште дошол некој просветен инспектор и влегол на час во еден клас и на еден од учениците му го поставил прашањето „Колку е часот?”. На ова ученикот одговорил „Според Претседатело на СССР Леонид Брежњев и Централнио комитет на Болшевическата партија на СССР, и Претседатело на НР Бугарија Георги Димитров и Централнио комитет на Комунистичката партија на Бугарија, се извнјавам ама ас нјамам саат”… Сега можете да замислите до каде одело ова.
Ни овде не било нешто поразлично. Знаеме за што на луѓето од минатитот ситем им служеле медиумите, пред се, а потоа и како и колку било допуштено да се користи правото на слободно изразување на мислата. Се што можело да се искористи во полза и за целите на КПЈ се било користено, а особено медиумите (ако секако може да стане збор за множина на оваа именка во тоа време). Се било ограничено и сј „се знаело”. Со поедниците се знаело како да се справува и навидум немало проблеми. Послушниците биле многу верни и лојални и дури и без наредба вршеле определени операции особено за елиминирање на неподобните елементи. Но, во таков систем како тој, се што некој мислел дека перфектно функционира, не било баш така. Сето тоа на крајот од 80-те и почетокот од 90те на минатиот век како бумеранг им се враќа и се случува најлошото за нив - пред нив се распаднал целиот тој систем кој го граделе со години, а кој не мислеле дека треба да го одржат некако, поинаку. На крајот од овој процес на рушевините на стариот систем почнува да се гради нов демократски ситем во кој како едно од основните права е загарантирано токму ова право. Но, и овој процес на како се вели „транзиција”, не поминува без проблеми. Поранешните властодршци никако да ја дадат власта и така како што треба да ги дозволат промените. Но, увидоа дека не можат веќе да работат така како што работеа во нивното време и затоа за кусо време изнајдоа модус како медиумите (ако не сите, тогаш мнозинството) да ги држат во свои раце, а со тоа и да го диктираат јавното мислење. Па така по навидум прогласената конкуренција во медиумскиот свет ги направија сите потребни чекори да се осигураат дека тие, медиумите, секогаш ќе им бидат верни, како некогаш. Успеаја да ги задржат луѓето кои работеа за нив во минатото на нивните позиции, а имајќи ја власта во свои раце безмалку од осамостојувањето до 1998 година ги донесоа сите потребни законски решенија кои се однесуваат на радиодифузната сфера и на сферата на печатените медиуми. Потоа, имајќи го потребниот капитал за почеток на ваков бизнис прво за време на нивното владеење, а особено од кога на власт дојде Коалицијата за промени во 1998 година, тие основаа доволен број медиуми кои и те како ќе им го обезбедат нивното враќање по четири години.
И тоа се случи. Се вратија на власт во 2002 година. И првото што го направија беше да им се оддолжат на своите пулени и партиски војници во новинарството кои толку неуморно цели четири години работеа на нивното повторно враќање на власт. Што направија. Сите кои свиреа на пародијата од протести пред Министерството за внатрешни работи во времето кога министер во ова министерство беше Братот Љубе Бошкоски, станаа или портпароли на министерствата и други државни институции или шефови на кабинети на функционерите од оваа власт. Сите тие на големо пишуваа и зборуваа за тоа како еден од нив (Драган П. Латас) добил поткуп - џип за својата лојалност кон Братот Љубе Бошкоски, а никој од нив не ја коментира состојбата на „новинарско функционерство“ што сега постои во Македонија. Уште позаинтригирачки е тоа што фамозното Здружение на новинари на Македонија како и да не постои, а да не зборуваме за Асоцијацијата на приватни „независни” медиуми (АПЕМ). Како сите тие да беа органи на државната власт. И по ова логичен е коментарот на една моја пријателка, која исто така е новинарка, дека ова здружение е „преименувано во Здружение на новинари кои не сакаат да бидат портпароли”.
Гледајќи ги работите како стојат денеска, ова што се случува во нашава земја е повеќе од мрак во јавното мислење кое го диктираат неколку медиуми кои и тоа како се, не блиски туку сродни со сегашната опозиција. Сите знаеме што не чека ако вака продолжи. Изгледа сакаат да го направат тоа што во поранешна НР Бугарија, како што погоре ви раскажав, го направиле тогашните властодршци. Денешниот мрак најубаво го отсликува одговорот на поставено новинарско прашање кое гласи: „Професоре дали мислите дека во Македонија постои едноумие?”, а даден од, повторно ќе го споменам, проф. д-р Ѓорѓи Марјановиќ, а кој гласи: „Господине јас Ве мислев за поумен, па знаете едноумието во Македонија никогаш и не престанало”.
Затоа, баталете ги информативните програми на нашите медиуми...Видовме колку се „тие ефективни“ и за кого работат, по примерот од двата протеста во кои бев дел од организацијата. Самите знаете што се случуваше, а што беше прикажано на телевизија.
Повеќето од нас се сеќаваме, дали од што сме ги преживеале тие нешта или од што ни раскажувале нашите, на времињата кога на овие простори царувало едноумието, како и во скоро половина Европа и кога секој морал да мисли така како што мисли Централниот Комитет на Болшевичката партија на Советскиот Сојуз (СССР), а потоа Централниот Комитет на неговата Комунистичка партија. Знам на едно од извонредните предавања на професорот Ѓорѓи Марјановиќ, кадешто тој раскажа зе еден случај во поранешната Народна Република Бугарија, која како што сите знаеме била безмалку во составот на СССР, каде во основите училишта во оваа соседна држава, а најверојатно и во останатите образовни установи, посотоело едно правило според кое се што било напишано во учебниците па дури и се останато било така затоа што така мислеле дека е или со тоа се согласувале тогашниот Претседател на СССР Леонид Брежњев и Централниот комитет на Болшевичката партија на СССР, и тогашниот Претседател на Народна Република Бугарија Георги Димитров и Централниот комитет на Комунистичката партија на Бугарија. Понатаму во приказаната интересно е дека еден ден во некое училиште дошол некој просветен инспектор и влегол на час во еден клас и на еден од учениците му го поставил прашањето „Колку е часот?”. На ова ученикот одговорил „Според Претседатело на СССР Леонид Брежњев и Централнио комитет на Болшевическата партија на СССР, и Претседатело на НР Бугарија Георги Димитров и Централнио комитет на Комунистичката партија на Бугарија, се извнјавам ама ас нјамам саат”… Сега можете да замислите до каде одело ова.
Ни овде не било нешто поразлично. Знаеме за што на луѓето од минатитот ситем им служеле медиумите, пред се, а потоа и како и колку било допуштено да се користи правото на слободно изразување на мислата. Се што можело да се искористи во полза и за целите на КПЈ се било користено, а особено медиумите (ако секако може да стане збор за множина на оваа именка во тоа време). Се било ограничено и сј „се знаело”. Со поедниците се знаело како да се справува и навидум немало проблеми. Послушниците биле многу верни и лојални и дури и без наредба вршеле определени операции особено за елиминирање на неподобните елементи. Но, во таков систем како тој, се што некој мислел дека перфектно функционира, не било баш така. Сето тоа на крајот од 80-те и почетокот од 90те на минатиот век како бумеранг им се враќа и се случува најлошото за нив - пред нив се распаднал целиот тој систем кој го граделе со години, а кој не мислеле дека треба да го одржат некако, поинаку. На крајот од овој процес на рушевините на стариот систем почнува да се гради нов демократски ситем во кој како едно од основните права е загарантирано токму ова право. Но, и овој процес на како се вели „транзиција”, не поминува без проблеми. Поранешните властодршци никако да ја дадат власта и така како што треба да ги дозволат промените. Но, увидоа дека не можат веќе да работат така како што работеа во нивното време и затоа за кусо време изнајдоа модус како медиумите (ако не сите, тогаш мнозинството) да ги држат во свои раце, а со тоа и да го диктираат јавното мислење. Па така по навидум прогласената конкуренција во медиумскиот свет ги направија сите потребни чекори да се осигураат дека тие, медиумите, секогаш ќе им бидат верни, како некогаш. Успеаја да ги задржат луѓето кои работеа за нив во минатото на нивните позиции, а имајќи ја власта во свои раце безмалку од осамостојувањето до 1998 година ги донесоа сите потребни законски решенија кои се однесуваат на радиодифузната сфера и на сферата на печатените медиуми. Потоа, имајќи го потребниот капитал за почеток на ваков бизнис прво за време на нивното владеење, а особено од кога на власт дојде Коалицијата за промени во 1998 година, тие основаа доволен број медиуми кои и те како ќе им го обезбедат нивното враќање по четири години.
И тоа се случи. Се вратија на власт во 2002 година. И првото што го направија беше да им се оддолжат на своите пулени и партиски војници во новинарството кои толку неуморно цели четири години работеа на нивното повторно враќање на власт. Што направија. Сите кои свиреа на пародијата од протести пред Министерството за внатрешни работи во времето кога министер во ова министерство беше Братот Љубе Бошкоски, станаа или портпароли на министерствата и други државни институции или шефови на кабинети на функционерите од оваа власт. Сите тие на големо пишуваа и зборуваа за тоа како еден од нив (Драган П. Латас) добил поткуп - џип за својата лојалност кон Братот Љубе Бошкоски, а никој од нив не ја коментира состојбата на „новинарско функционерство“ што сега постои во Македонија. Уште позаинтригирачки е тоа што фамозното Здружение на новинари на Македонија како и да не постои, а да не зборуваме за Асоцијацијата на приватни „независни” медиуми (АПЕМ). Како сите тие да беа органи на државната власт. И по ова логичен е коментарот на една моја пријателка, која исто така е новинарка, дека ова здружение е „преименувано во Здружение на новинари кои не сакаат да бидат портпароли”.
Гледајќи ги работите како стојат денеска, ова што се случува во нашава земја е повеќе од мрак во јавното мислење кое го диктираат неколку медиуми кои и тоа како се, не блиски туку сродни со сегашната опозиција. Сите знаеме што не чека ако вака продолжи. Изгледа сакаат да го направат тоа што во поранешна НР Бугарија, како што погоре ви раскажав, го направиле тогашните властодршци. Денешниот мрак најубаво го отсликува одговорот на поставено новинарско прашање кое гласи: „Професоре дали мислите дека во Македонија постои едноумие?”, а даден од, повторно ќе го споменам, проф. д-р Ѓорѓи Марјановиќ, а кој гласи: „Господине јас Ве мислев за поумен, па знаете едноумието во Македонија никогаш и не престанало”.
Затоа, баталете ги информативните програми на нашите медиуми...Видовме колку се „тие ефективни“ и за кого работат, по примерот од двата протеста во кои бев дел од организацијата. Самите знаете што се случуваше, а што беше прикажано на телевизија.
