Денес, на денот на прогласувањето на Нобеловецот за книжевност за 2026, порталот Велике приче од Словенија, конечно го заокружи изборот на 100 најдобри романи на босански / хрватски / српски / црногорски / српско-хрватски и се останато што произлезе од поранешна Југославија. Порталот испратил покана за гласање до 200 познати писатели, критичари, теоретичари, културни работници и уметници од просторот од Вардар до Триглав. Секој од нив требаше да избере топ 10 романи од поранешна Југославија, преведени на некој од јазиците кои произлегоа од некогашниот српско-хрватски. Листите на сите „членови на жирито“, Велике приче секој ден ги објавуваше на нивниот сајт, по една секој ден.
Гласале точно 121 човек, за точно 340 различни книги од 199 автори. Останатите или не се одзвале на повикот, или понудиле само 1 до 2 романи наместо 10, или дале друго образложение зошто не би можеле да гласаат. Денес, Велике приче конечно ја соопшти листата на 100 најдобри романи, а таа изгледа вака:
Или ако сакате како листа:
1 Na Drini ćuprija, Ivo Andrić, 1945
2 Derviš i smrt, Meša Selimović, 1966
3 Prokleta avlija, Ivo Andrić, 1954
4 Seobe, Miloš Crnjanski, 1929
5 Travnička hronika, Ivo Andrić, 1945
6 Nečista krv, Borisav Stanković, 1910
7 Semper idem, Đorđe Lebović, 2005
8 Grobnica za Borisa Davidoviča, Danilo Kiš, 1976
9 Kad su cvetale tikve, Dragoslav Mihailović, 1968
10 Kiklop, Ranko Marinković, 1965
11 Roman o Londonu, Miloš Crnjanski, 1971
12 Proljeća Ivana Galeba, Vladan Desnica, 1957
13 Uloga moje porodice u svetskoj revoluciji, Bora Ćosić, 1969
14 Tvrđava, Meša Selimović, 1970
15 Besnilo, Borislav Pekić, 1983
16 Hazarski rečnik, Milorad Pavić, 1984
17 Forsiranje romana-reke, Dubravka Ugrešić, 1988
18 Dnevnik o Čarnojeviću, Miloš Crnjanski, 1920
19 Povratak Filipa Latinovicza, Miroslav Krleža, 1932
20 Na rubu pameti, Miroslav Krleža, 1938
21 Zlatno runo, Borislav Pekić, 1978
22 Peščanik, Danilo Kiš, 1972
23 Gec i Majer, David Albahari, 1998
24 Bašta, pepeo, Danilo Kiš, 1965
25 Sudbina i komentari, Radoslav Petković, 1993
26 Upotreba čoveka, Aleksandar Tišma, 1976
27 Mamac, David Albahari, 1996
28 Fama o biciklistima, Svetislav Basara, 1987
29 Crveni petao leti prema nebu, Miodrag Bulatović, 1959
30 Komo, Srđan Valjarević, 2006
31 Usta puna zemlje, Branimir Šćepanović, 1974
32 Gospođica, Ivo Andrić, 1945
33 CA. Blues, Milan Oklopdžić, 1981.
34 Seobe 2, Miloš Crnjanski, 1962
35 Muzej bezuvjetne predaje, Dubravka Ugrešić, 1997
36 Dan šesti, Rastko Petrović, 1961
37 Štefica Cvek u raljama života, Dubravka Ugrešić, 1981
38 Kod Hiperborejaca, Miloš Crnjanski, 1966
39 Zimsko ljetovanje, Vladan Desnica, 1950
40 Opsada crkve Svetog Spasa, Goran Petrović, 1997
41 Gluvi barut, Branko Ćopić, 1957
42 Dvori od oraha, Miljenko Jergović, 2003
43 Orlovi rano lete, Branko Ćopić, 1959
44 Zastave, Miroslav Krleža, 1969
45 Deca, Milena Marković, 2021
46 Kako upokojiti vampira, Borislav Pekić, 1977
47 Adio, kauboju, Olja Savičević Ivančević, 2010
48 Atlantida, Borislav Pekić, 1988.
49 Lelejska gora, Mihailo Lalić, 1957
50 Vreme smrti, Dobrica Ćosić, 1972
51 Grad u zrcalu, Mirko Kovač, 2007
52 Vrata od utrobe, Mirko Kovač, 1978
53 Očevi i oci, Slobodan Selenić, 1985
54 Lisica, Dubravka Ugrešić, 2017
55 U potpalublju, Vladimir Arsenijević, 1994
56 Mirisi, zlato i tamjan, Slobodan Novak, 1968
57 Levitan, Vitomil Zupan, 1982
58 Koreni, Dobrica Ćosić, 1954
59 Ciganin, ali najljepši, Kristian Novak, 2016
60 Pesma, Oskar Davičo, 1952
61 Svila, škare, Irena Vrkljan, 1984
62 Otac, Miljenko Jergović, 2010
63 Životopis Malvine Trifković, Mirko Kovač, 1971.
64 Anđeo nestajanja, Slobodan Šnajder, 2023
65 Doba mjedi, Slobodan Šnajder, 2015
66 Pada Avala, Biljana Jovanović, 1978
67 Bakonja fra Brne, Simo Matavulj, 1892
68 Isušena kaljuža, Janko Polić Kamov, posthumno 1957.
69 Banket u Blitvi, Miroslav Krleža, 1938
70 Ubistvo s predumišljajem, Slobodan Selenić, 1993
71 Uvod u drugi život, Mirko Kovač, 1983
72 Enciklopedija mrtvih, Danilo Kiš, 1983.
73 Selidba, Miljenko Jergović, 2018
74 Psi i ostali, Biljana Jovanović, 1980.
75 Područje bez signala, Robert Perišić, 2015
76 Porodični cirkus, Danilo Kiš, 1972.
77 Ministarstvo boli, Dubravka Ugrešić, 2004
78 Nišči, Vidosav Stevanović, 1971
79 Večernji akt, Pavao Pavličić, 1981.
80 Pobune, Derviš Sušić, 1966
81 Schindlerov lift, Darko Cvijetić, 2018
82 Hajduk Stanko, Janko Veselinović, 1896
83 Ljepši kraj, Bekim Sejranović, 2010
84 Petrijin venac, Dragoslav Mihailović, 1975
85 Put u Birobidžan, Judita Šalgo, 1997
86 Užice sa vranama, Ljubomir Simović, 1996
87 1999, Borislav Pekić, 1984.
88 Jebo sad hiljadu dinara, Boris Dežulović, 2005
89 Omer-paša Latas, Ivo Andrić, 1977
90 Sudbine, Miroslav Popović, 1984
91 Ispljuvak pun krvi, Živojin Pavlović, 1984
92 Pop Ćira i pop Spira, Stevan Sremac, 1898
93 Belladonna, Daša Drndić, 2012
94 Ostrvo, Meša Selimović, 1974.
95 Magareće godine, Branko Ćopić, 1960
96 Strah i njegov sluga, Mirjana Novaković, 2000
97 Crvena voda, Jurica Pavičić, 2017.
98 Luzitanija, Dejan Atanacković
99 Me’med, crvena bandana i pahuljica, Semezdin Mehmedinović, 2017
100 Črna mati zemla, Kristian Novak, 2013
Болдираните ми се прочитани. Само 10/100. Реков дека сум многу слаб со оваа книжевност, а верувам и повеќето други тука исто. Затоа сметав дека треба да се отвори посебна тема за овој избор, ако ништо друго, да стои како своевиден каталог на најдобрите екс-ју романи.
А секако, може и да дискутираме за романите, за авторите, за тоа колку и што имате прочитано од овие наслови, па да направиме предизвик сопствен кој колку би можел да прочита. Исто така - што мислите, дали некој роман кој сте го прочитале е изоставен.
И дали би можеле ние, во Македонија да направиме нешто слично? Мислите ли дека би имало интерес меѓу нашите писатели? И кој би можел да го изведе тоа?
Гласале точно 121 човек, за точно 340 различни книги од 199 автори. Останатите или не се одзвале на повикот, или понудиле само 1 до 2 романи наместо 10, или дале друго образложение зошто не би можеле да гласаат. Денес, Велике приче конечно ја соопшти листата на 100 најдобри романи, а таа изгледа вака:
Или ако сакате како листа:
1 Na Drini ćuprija, Ivo Andrić, 1945
2 Derviš i smrt, Meša Selimović, 1966
3 Prokleta avlija, Ivo Andrić, 1954
4 Seobe, Miloš Crnjanski, 1929
5 Travnička hronika, Ivo Andrić, 1945
6 Nečista krv, Borisav Stanković, 1910
7 Semper idem, Đorđe Lebović, 2005
8 Grobnica za Borisa Davidoviča, Danilo Kiš, 1976
9 Kad su cvetale tikve, Dragoslav Mihailović, 1968
10 Kiklop, Ranko Marinković, 1965
11 Roman o Londonu, Miloš Crnjanski, 1971
12 Proljeća Ivana Galeba, Vladan Desnica, 1957
13 Uloga moje porodice u svetskoj revoluciji, Bora Ćosić, 1969
14 Tvrđava, Meša Selimović, 1970
15 Besnilo, Borislav Pekić, 1983
16 Hazarski rečnik, Milorad Pavić, 1984
17 Forsiranje romana-reke, Dubravka Ugrešić, 1988
18 Dnevnik o Čarnojeviću, Miloš Crnjanski, 1920
19 Povratak Filipa Latinovicza, Miroslav Krleža, 1932
20 Na rubu pameti, Miroslav Krleža, 1938
21 Zlatno runo, Borislav Pekić, 1978
22 Peščanik, Danilo Kiš, 1972
23 Gec i Majer, David Albahari, 1998
24 Bašta, pepeo, Danilo Kiš, 1965
25 Sudbina i komentari, Radoslav Petković, 1993
26 Upotreba čoveka, Aleksandar Tišma, 1976
27 Mamac, David Albahari, 1996
28 Fama o biciklistima, Svetislav Basara, 1987
29 Crveni petao leti prema nebu, Miodrag Bulatović, 1959
30 Komo, Srđan Valjarević, 2006
31 Usta puna zemlje, Branimir Šćepanović, 1974
32 Gospođica, Ivo Andrić, 1945
33 CA. Blues, Milan Oklopdžić, 1981.
34 Seobe 2, Miloš Crnjanski, 1962
35 Muzej bezuvjetne predaje, Dubravka Ugrešić, 1997
36 Dan šesti, Rastko Petrović, 1961
37 Štefica Cvek u raljama života, Dubravka Ugrešić, 1981
38 Kod Hiperborejaca, Miloš Crnjanski, 1966
39 Zimsko ljetovanje, Vladan Desnica, 1950
40 Opsada crkve Svetog Spasa, Goran Petrović, 1997
41 Gluvi barut, Branko Ćopić, 1957
42 Dvori od oraha, Miljenko Jergović, 2003
43 Orlovi rano lete, Branko Ćopić, 1959
44 Zastave, Miroslav Krleža, 1969
45 Deca, Milena Marković, 2021
46 Kako upokojiti vampira, Borislav Pekić, 1977
47 Adio, kauboju, Olja Savičević Ivančević, 2010
48 Atlantida, Borislav Pekić, 1988.
49 Lelejska gora, Mihailo Lalić, 1957
50 Vreme smrti, Dobrica Ćosić, 1972
51 Grad u zrcalu, Mirko Kovač, 2007
52 Vrata od utrobe, Mirko Kovač, 1978
53 Očevi i oci, Slobodan Selenić, 1985
54 Lisica, Dubravka Ugrešić, 2017
55 U potpalublju, Vladimir Arsenijević, 1994
56 Mirisi, zlato i tamjan, Slobodan Novak, 1968
57 Levitan, Vitomil Zupan, 1982
58 Koreni, Dobrica Ćosić, 1954
59 Ciganin, ali najljepši, Kristian Novak, 2016
60 Pesma, Oskar Davičo, 1952
61 Svila, škare, Irena Vrkljan, 1984
62 Otac, Miljenko Jergović, 2010
63 Životopis Malvine Trifković, Mirko Kovač, 1971.
64 Anđeo nestajanja, Slobodan Šnajder, 2023
65 Doba mjedi, Slobodan Šnajder, 2015
66 Pada Avala, Biljana Jovanović, 1978
67 Bakonja fra Brne, Simo Matavulj, 1892
68 Isušena kaljuža, Janko Polić Kamov, posthumno 1957.
69 Banket u Blitvi, Miroslav Krleža, 1938
70 Ubistvo s predumišljajem, Slobodan Selenić, 1993
71 Uvod u drugi život, Mirko Kovač, 1983
72 Enciklopedija mrtvih, Danilo Kiš, 1983.
73 Selidba, Miljenko Jergović, 2018
74 Psi i ostali, Biljana Jovanović, 1980.
75 Područje bez signala, Robert Perišić, 2015
76 Porodični cirkus, Danilo Kiš, 1972.
77 Ministarstvo boli, Dubravka Ugrešić, 2004
78 Nišči, Vidosav Stevanović, 1971
79 Večernji akt, Pavao Pavličić, 1981.
80 Pobune, Derviš Sušić, 1966
81 Schindlerov lift, Darko Cvijetić, 2018
82 Hajduk Stanko, Janko Veselinović, 1896
83 Ljepši kraj, Bekim Sejranović, 2010
84 Petrijin venac, Dragoslav Mihailović, 1975
85 Put u Birobidžan, Judita Šalgo, 1997
86 Užice sa vranama, Ljubomir Simović, 1996
87 1999, Borislav Pekić, 1984.
88 Jebo sad hiljadu dinara, Boris Dežulović, 2005
89 Omer-paša Latas, Ivo Andrić, 1977
90 Sudbine, Miroslav Popović, 1984
91 Ispljuvak pun krvi, Živojin Pavlović, 1984
92 Pop Ćira i pop Spira, Stevan Sremac, 1898
93 Belladonna, Daša Drndić, 2012
94 Ostrvo, Meša Selimović, 1974.
95 Magareće godine, Branko Ćopić, 1960
96 Strah i njegov sluga, Mirjana Novaković, 2000
97 Crvena voda, Jurica Pavičić, 2017.
98 Luzitanija, Dejan Atanacković
99 Me’med, crvena bandana i pahuljica, Semezdin Mehmedinović, 2017
100 Črna mati zemla, Kristian Novak, 2013
Болдираните ми се прочитани. Само 10/100. Реков дека сум многу слаб со оваа книжевност, а верувам и повеќето други тука исто. Затоа сметав дека треба да се отвори посебна тема за овој избор, ако ништо друго, да стои како своевиден каталог на најдобрите екс-ју романи.
А секако, може и да дискутираме за романите, за авторите, за тоа колку и што имате прочитано од овие наслови, па да направиме предизвик сопствен кој колку би можел да прочита. Исто така - што мислите, дали некој роман кој сте го прочитале е изоставен.
И дали би можеле ние, во Македонија да направиме нешто слично? Мислите ли дека би имало интерес меѓу нашите писатели? И кој би можел да го изведе тоа?
