Emisioni “Opinion” trajtoi edhe një herë ngjarjen që ka tronditur opinionin publik shqiptar. Anëtari i Këshillit të Europës, Dick Marty në një raport të përgatitur për luftën e Kosovës, ka hedhur akuza mjaft të rënda ndaj Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe kryeministrit Hashim Thaçi, i cili në...
tvklan.al
Цитат:
„ Емисијата „Мислење“ повторно се осврна на настанот што го шокираше албанското јавно мислење.
Во извештај подготвен за косовската војна, членот на Советот на Европа, Дик Марти, изнесе многу сериозни обвинувања против Ослободителната војска на Косово и премиерот Хашим Тачи, кој во тоа време беше политички директор на армијата.
Всушност, приказната започнува пред многу години, откако неколку пријави стигнаа до канцелариите на УНМИК, во кои се наведуваше дека во некои области на Албанија биле спроведени медицински експерименти врз српски затвореници и албански соработници или дека биле убиени во масовни гробници. Потоа приказната продолжи со неколку проверки спроведени од Албанија во Хашкиот трибунал.
Но, овој настан се врати во центарот на вниманието по обвинувањата што ги изнесе Карла дел Понте, поранешната главна обвинителка на Хаг, во нејзината книга „Ловот: Јас и воените злосторници“.
Според неа, овие злосторства никогаш не биле истражени, што го испровоцирало Советот на Европа да започне со изготвување на посебен извештај. Овој извештај му бил доделен на Дик Марти, еден од неговите најпросрпски ориентирани членови.
Најголемата мистерија е со
куќа во Бурел, наречена „жолта куќа“, која зазема доминантно место во извештајот на Марти.
Вечерашната емисија „Опиниони“ се фокусираше на испрашувањето на обвинителот на Окружното обвинителство на Лушње, Арбен Дила, и еден од раководителите на Окружното обвинителство на Тирана, Ардијан Виша. На 4 февруари 2004 година, Дила, во својство на обвинител на Мат, ги придружуваше претставниците на Хашкиот трибунал за да ја верификуваат „жолтата куќа“ во селото Рип. Поканет во емисијата „Мислење“, Арбен Дила рече дека групата експерти, составена од 12 лица, дошла во Мат за да потврди дали оваа куќа служела како затвор на ОВК.
Тој призна дека Обвинителството во Бурели не било запознаено со наводите за оваа куќа, која била во сопственост на Абдула Катучи. Кога бил испрашуван од обвинителот Дила, сопствениците негирале дека имаат каква било врска со ОВК.
Обвинителот рекол дека дознал за наводите дека оваа куќа се користела за трговија со органи од книгата на Дел Понте, додека не ја користело ниту едно косовско семејство. Но, во извештајот на Дик Марти се тврди дека во „жолтата куќа“ групата експерти пронашла шприцеви, медицинска опрема и апарат за трансфузија на крв, кој бил премногу софистициран за да се користи во ова село.
Обвинителот Дила категорично го негирал ова, велејќи дека во урнатините од станот се пронајдени само две ампули пеницилин. Сопствениците објасниле дека селото нема здравствен центар, па затоа ги купуваат лековите во аптека, а лекарот дава услуги во становите.
Хашкиот трибунал немал право да спроведува никакви истражни дејствија во Албанија, бидејќи верификацијата му припаѓала само на Обвинителството на судскиот округ Мат. Претставниците вршеле верификации во Мат само околу 11 часа. Тие побараа ексхумација на телата на гробиштата што се наоѓаат во близина на „жолтата куќа“, но тоа не беше нивна надлежност, бидејќи не дојдоа за кривична постапка.
Обвинителот Арбен Дила детално раскажа во студиото на емисијата „Мислење“ сè што се случило за време на посетата на претставниците на Хашкиот трибунал. Според него, по овие проверки, експертите рекле дека нема ниту еден доказ дека „жолтата куќа“ служела како затвор на ОВК. Од друга страна, членовите на семејството изразиле загриженост за нивното однесување и неправдата што им била нанесена.
Семејството Катучи не разбира зошто се наоѓаат вмешани во оваа приказна преполна со фантазија. Дила рече дека не воделе никакви записници за време на посетата на експертите
, но по објавувањето на книгата на Дел Понте, преку која дознале дека е извршена проверка за трговија со органи и жени, тој составил детален извештај за тоа што се случило за време на нивната посета.
Обвинителот Арбен Дила заклучи прашувајќи дали албанските власти ќе поведат кривична постапка.
„Доколку постојат основани сомневања, врз основа на докази, албанските власти сигурно ќе можат да покренат кривична постапка. Но, во сегашната фаза, каде што ниту
г-ѓа Дел Понте ниту г-дин Марти не ги ставија на располагање изворите на докази или какви докази имаат, се чини тешко да се покрене кривична постапка само врз основа на тоа.
“Исто така, во емисијата „Мислење“, сведочеше поранешниот директор за надворешни односи во Канцеларијата на генералниот обвинител, Ардијан Виша. Тој призна дека позитивно одговориле на барањата на Хашкиот трибунал и дека од нив биле побарани автентични копии од актите за да покренат независна постапка, доколку резултатите биле позитивни и имале факти што го докажувале тоа. Но, претставниците рекоа дека ништо не е добиено од истражната активност спроведена во Бурел.
Како резултат на тоа, обвинителството го затвори случајот и го архивираше.
Ова не беше единственото барање за овој стан (куќа).
Српскиот обвинител за воени злосторства упати барање до албанското обвинителство за извршување на писмо со барање идентично по предмет и содржина. Ова писмо со барање беше одбиено од страна на албанските власти, но за обвинителот Виша ќе беше добро да се спроведе, без оглед на правните и моралните причини за одбивањето.
Според Виша, извештајот на Дик Марти не е вистинска процедурална истрага и затоа не содржи докази. Недостатокот на соработка што го нагласи вториот е неправда кон албанските власти, бидејќи постојат акти што го докажуваат тоа.„Мислам дека што се однесува до албанските институции, случајот, колку и да изгледа апсурден, е оценет како реален и можен, во однос на институционалната посветеност и понудената соработка. Доколку оваа соработка, а особено експертизата на раководителите на Хаг, не докажаа ништо за да се покренат нашите независни постапки, тој е архивиран. Но, ова не го спречува српското обвинителство да побара извршување на дејствија на албанска територија за да се расветли она што го тврдат“, објасни Ардијан Виша.
Од друга страна,
преведувачот на Хашкиот трибунал, Артан Груби,
рече дека тој бил единствениот Албанец вработен во групата експерти.
Со најголема одговорност тој нагласи дека Лулзим Баша не бил дел од оваа група експерти.
Груби одби да одговори во врска со материјалите пронајдени во „жолтата куќа“:
- „Забележав разлика помеѓу впечатоците на квалификуваните истражители на Хашкиот трибунал и лекарите по судска медицина. Не би сакал да зборувам за деталите за тоа што е истражено или пронајдено таму,
бидејќи не е моја работа да зборувам за ова прашање. Но, секогаш се повикувам на официјалните изјави на Хашкиот трибунал, истрагата на УНМИК или ЕУЛЕКС, кои ја завршија истрагата за таканаречената „жолта куќа“, во врска со наводите.
Изјавата е дадена на 27 мај 2010 година од страна на истражителот на овој случај, кој ги имал сите материјали. Во таа изјава, дадена за Би-Би-Си, тој вели дека нема сведоци, нема докази“, рече преведувачот. Во третиот дел, емисијата „Мислење“ емитуваше резиме од интервјуто на премиерот на Косово и поранешен политички лидер на Ослободителната војска, Хашим Тачи, каде што тој зборува за обвинувањата на Дик Марти.“
Од 1999 до 2004 година,
Груби работел во Хашкиот трибунал на истраги за воени злосторства, преводи и политички анализи. Тој се вратил во времето во 2004 година кога бил ангажиран од ОН и дошол во Албанија на мисија заедно со претставници од Хашкиот трибунал, раководителот на канцеларијата во Приштина и истражители кои дошле од Хаг за да помогнат во истрагите за таканаречената „Жолта куќа“ во Гур и Бурели.
„Беше февруари 2004 година. Престојувавме два дена во Гур. Српски сведоци, наводно поранешни српски затвореници кои биле во логори во Албанија и префрлени во Жолтата куќа, тврделе дека има гробишта, но тоа не било потврдено на одредени локации во тоа село. Анализите биле извршени во Жолтата куќа каде што живеело едно семејство.
Но, според истражителите, било невозможно да се извршат такви интервенции и трансплантации на органи во таа куќа бидејќи немало електрична енергија, вода, патишта и немало можен начин да се извршат толку чувствителни операции во таа населба. Ништо не е пронајдено во куќата. Околу куќата биле пронајдени дроги кои биле нелегални за таа област и за тоа време во Албанија, но ова било оправдано со фактот дека во близина имало камп за обука на ОВК каде што имало околу 3 илјади војници.
Груби потсетува дека истражителот ја затворил истрагата веднаш по враќањето од Тирана и верува дека овој случај е затворен, но дека повторното отворање во медиумите е повеќе медиумска пропаганда наметната од Дик Марти„Обвинението за „Жолтата куќа“ не е дел од обвинението за кое Тачи, Весели и другите се обвинети од Специјалниот суд, а Груби вели дека враќањето во медиумите на случајот со жолтата куќа е медиумска пропаганда наметната од Дик Марти:
-„Жолтата куќа или наводите за трансплантација на органи воопшто не се дел од обвинението и убеден сум дека ќе остане така бидејќи така одлучи Хашкиот трибунал од 2004 година. Ова е повеќе медиумска пропаганда наметната од г-дин Дик Марти од Швајцарија“
Но, кој го придружуваше во Албанија?
- „Бевме придружувани од албанска полиција и обвинители. Властите на Хашкиот трибунал поднесоа барање до Министерството за надворешни работи, кое потоа го проследи до Министерството за правда и обвинителство. Ова е добро позната практика.
„Извештајот на Дик Марти беше полн со невистини. Од 2004 година, 16 години никогаш не се докажани, а истражителот ја затвори истрагата веднаш по враќањето од Тирана“, се сеќава Груби.
Каде погреши што Косово продолжува да се соочува со меѓународната правда?
„Не требаше да престанеме со кампањата на сите Албанци заедно. Забраната за обединет глас да му ја покаже на светот албанската вистина остави простор за такви тврдења од Дик Марти, но и од обвинители кои сакаат слава надвор од вообичаената должност што ја имаат на суд, но исто така сакаат да бидат јавни личности.
Таков неуспех видовме и во Македонија со формирањето на специјалното обвинителство. 12 специјални обвинители беа избрани за борба против криминалот и корупцијата, а тие се покажаа како најкорумпирани.
На почетокот на септември во Приштина, Груби вели дека го придружувал Али Ахмети во канцелариите на Специјалното обвинителство каде што останал два дена и бил испрашуван како сведок.
Груби- Првиот вицепремиер на Северна Македонија ја дели загриженоста дека тие би можеле да имаат последици и во Северна Македонија или Албанија:
- „Четири клучни фигури на Косово, три различни партии се засегнати, ПДК, Самоопределување и Нисме. Тие веќе се во процес кој за жал нема да се затвори за една недела, еден месец, но се чини дека ќе трае подолго.
Постои редимензионирање на политичката сцена и ова е жално бидејќи политичката сцена треба да се редимензионира со гласот и волјата на граѓаните, а не со такви процеси кои се одложуваат од 1998-1999 година. Жал ми е за овие случувања во Косово и ја споделувам загриженоста дека тие можат да имаат влијание и врз Северна Македонија и Албанија и регионот.
Ни треба стабилно Косово кое ќе го затвори спорот со Србија со меѓусебно признавање и ќе се движи заедно кон европска интеграција. Ги поддржуваме целосно лидерите на Косово и се надеваме дека ќе излезат пообединети од овој предизвик.
Затворен цитат!
Албанците се мирни,образовани и цивилизирани,тие се жива интелегенција секаде во светот,нај големите научни истражувачи се албанци греота се да се обвинуваат од овие лоши срби и македонци..
www.facebook.com
republika.mk
